home / story / SKB04

2 สัปดาห์แห่งการทดลอง กับ Srikrung Head Quarter’s Facade

“เราตั้งใจออกแบบและทดลองสิ่งเหล่านี้ขึ้นมาเพราะว่าบางครั้งสิ่งซ้ำๆหรือสำเร็จรูปก็ไม่สามารถตอบโจทย์ทุกอย่างที่อาคารหนึ่งๆควรต้องมีได้ เราคิดเผื่อไปหลายอย่าง เพราะสิ่งเหล่านี้เป็นเรื่องของ “คุณค่า” และ “ตัวตน” ของอาคาร”

            โครงการ Srikrung Headquarter เป็นอาคารสำนักงานอเนกประสงค์ที่ประกอบไปด้วยอาคารทั้งเก่าและใหม่ซึ่งมีแนวความคิดที่จะเชื่อมอาคารเข้าด้วยกันโดยใช้การออกแบบ facade และโจทย์นี้เองที่ทำให้ คุณ เบส ปริยา เกียรติธีรชัย คุณอาร์ต วทัญญู มงคลธนารักษ์ และคุณพจน์ วรพจน์ เตชะอำนวยสุข ทีมผู้รับผิดชอบงานออกแบบ ต้องทำความเข้าใจในองค์ประกอบต่างๆและหาวิธีการในการออกแบบรวมถึงทำการทดลองซึ่งก็คือที่มาของ story ในครั้งนี้…

ตั้งโจทย์ Criteria

            การตั้งโจทย์ที่ถูกต้องคือการพาไปสู่งานออกแบบที่ดีในท้ายที่สุด หลังจากมีการประชุมภายในทีมออกแบบเพื่อระดมความคิดเกี่ยวกับความน่าจะเป็นของ Façade สำหรับโครงการนี้ ทีมออกแบบจึงได้กำหนดโจทย์ในการออกแบบมาเป็นข้อหลักๆคือ

  • การสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้กับพนักงาน
  • การใช้ประโยชน์จากแสงธรรมชาติร่วมกับอาคาร ทั้งแสงสว่างและร่มเงา
  • การสร้างปรากฏการณ์ต่ออาคารโดย Facade ด้วยสิ่งที่มีอยู่ตามธรรมชาติไม่ว่าจะเป็น ลม แสงสว่าง ฯลฯ

            โจทย์ของการออกแบบดังกล่าวนั้นเกิดจากความคิดที่กลั่นกรองจากความตั้งใจสร้างสภาพแวดล้อมใหม่ให้กับอาคารศรีกรุงฯ จึงทำให้ต้องมีการออกแบบและทดลองสิ่งเหล่านี้ขึ้นมา เพราะว่าบางครั้งสิ่งซ้ำๆ หรือสำเร็จรูปก็ไม่สามารถตอบโจทย์ทุกอย่างที่อาคารหนึ่งๆควรต้องมีได้ ทีมออกแบบได้เผื่อไปหลายอย่าง เพื่อสร้างเรื่องราวในเชิง “คุณค่า” และ “ตัวตน” ให้กับอาคารหลังนี้นั่นเอง

อาคาร Srikung Broker Headquater จะเป็นอาคารสาธารณะที่สื่อสารกับบริบท, กับคนภายนอกรวมถึงสภาพแวดล้อมภายใน และสร้าง First Impression ที่ดีด้วยงานออกแบบผังอาคาร รูปแบบอาคาร และการใช้งานที่เหมาะสม”

ศึกษาข้อมูล Study

            เมื่อวิเคราะห์อาคารกับบริบทแล้วเราจึงออกแบบผังอาคาร และ facade ให้ดูมีความโค้งจนเกิดเป็นแนวคิดของการ Wrap อาคารเก่าและใหม่เข้าด้วยกัน

            การออกแบบนั้นเริ่มต้นจากการหุ้ม(Wrap)สองอาคารเข้าด้วยกัน แล้วจึงกำหนดช่องเปิด(Void)ให้เข้ากับการใช้งานของ Space ทั้งภายในและภายนอก จากนั้นจึงกำหนดแกนโครงสร้างของ Facade ในแนวตั้งเพื่อให้รับกับความโค้งของอาคาร

            ซึ่งในส่วนของความเป็น Graphic นั้น ทีมออกแบบได้เริ่มจากการศึกษาลักษณะลวดลายจาก Logo ใหม่ของ Srikung เพื่อพัฒนาไปสู่รูปแบบของ facade

“อาคารที่เปรียบคุณศรีกรุงเสมือนเป็น “ต้นไม้ใหญ่ที่แผ่ร่มเงาให้กับทั้งองค์กร” มีการนำเอาเส้นสายของต้นไม้ใบไม้มาสร้างให้ดูมีความเคลื่อนไหวและทำให้เกิดเป็นปรากฏการณ์คล้ายเป็นร่มไม้ที่มีการสะท้อนของแสงและเงาขึ้น

            เรานำเส้นสายของ Logo มาประกอบเป็นร่มไม้ใหญ่ ออกแบบให้เกิด Movement เกิดปรากฏการณ์ของแสงและเงาขึ้น โดยที่ทั้งหมดนั้นต้องเกิดขึ้นจากแสงธรรมชาติทั้งหมด

หาคำตอบ Design and Experiment

“จากรูปฟอร์มของใบไม้ทำให้เกิดเป็นฟอร์มเลขาคณิตที่ประกอบขึ้นเป็นระบบ Modular โดยที่รูปทรงนี้สามารถพลิกเปลี่ยนรูปแบบตัวเองเพื่อสร้างลักษณะของแสงเงาและการสะท้อนที่เหมาะสมต่อสภาวะการใช้งานภายในอาคารในพื้นที่ที่ต่างกันได้”

            เมื่อได้แนวทางการออกแบบดังนี้แล้ว ทีมออกแบบจึงเริ่มออกแบบรูปทรงเพื่อนำเข้าสู่คอนเซปต์ดั้งเดิมนั่นก็คือ “ร่มไม้” โดยมีคีย์เวิร์ดของ ใบไม ร่มเงา และแสงสะท้อน เป็นหัวข้อหลัก เพื่อให้รูปแบบของ Facade ยังคงเข้าใจได้ง่าย การออกแบบจึงย้อนกลับไปใช้ความเป็นกริด มีแกนแนวตั้งและแนวนอน และเพื่อสนับสนุนแนวคิดดังกล่าวข้างต้น จึงต้องมีการทำ “แบบจำลอง” ทดลองปรากฏการณ์ต่างๆของงานอกกแบบให้ได้ตามที่ตั้งใจไว้ในสภาวะจริง

            ด้วยแนวคิดที่ต่อยอดมาจากคอนเซปต์เรื่องปรากฏการณ์แสง ทิศทางการออกแบบของ facade ในเริ่มแรกจึงมีหลากหลายทั้งในรูปแบบของงาน Graphic และแบบที่เป็น Modular ซึ่งไม่ว่าจะเป็นในรูปแบบใด การทำให้ facade โค้งไปกับอาคารก็ยังคงเป็นโจทย์ใหญ่ของงานออกแบบเพราะความโค้งนี้เองจะส่งผลต่อรูปแบบของโครงสร้างในการติดตั้ง

            ทีมออกแบบได้พัฒนา Modular Cubic ขึ้นมาจากทรงลูกบาศก์ด้านเท่า โดยทรงลูกบาศก์นี้ได้มีการปาดมุมให้เกิดเป็นรูปเลขาคณิตคล้ายใบไม้ จากนั้นจึงประกอบลูกบาศก์ขนาด 20×20 cm. จำนวน 25 ลูกให้กลายเป็น 1 pattern โดย pattern นี้สามารถเลือกได้ทั้งสลับด้านหนึ่งเขียวหมดสลับด้านหนึ่งขาวหมดก็ได้ หรือจะสลับในอัตราส่วน 3:1 หรือ 2:2 ก็ได้ โดยด้านสีเขียวและขาวนั้นจะสัมพันธ์กันทั้งภายนอกและภายใน มากน้อยแปรผันกันตามแต่ละพื้นที่การใช้งาน จากนั้นจึงนำเอาหลักการนี้มาทำเป็นแพทเทิร์นเริ่มต้นโดยสร้างความสัมพันธ์กับ concept ของอาคารเพื่อให้ movement สามารถมองเห็นได้จากภายนอกครอบคลุมเชื่อมต่อกับอาคารเก่าจนเป็นเนื้อเดียวกัน

พิสูจน์คำตอบ Possibility Proofing

            จากงานออกแบบในกระดาษและหน้าจอคอมพิวเตอร์ ขั้นตอนต่อมาก็คือพิสูจน์หาความเป็นไปได้ของคำตอบที่ได้มาทั้งวิธีการ และวัสดุที่จะเลือกใช้ โดยเริ่มแรกนั้นทีมออกแบบมีตัวเลือกอยู่หลายชนิดเลยทีเดียว ไม่ว่าจะเป็น เหล็กพับ อลูมิเนียมคอมโพสิต พลาสติค ไฟเบอร์กลาส และวัสดุประเภท GRC แต่ในที่สุดเมื่อความคิดได้ตกผลึกลงดีแล้ว ตัวเลือกที่เหมาะสมจึงถูกเลือกออกมาจากความเป็นวัสดุ PE Recycle ที่เข้ากับคอนเซปต์ร่มไม้ของอาคารนั่นเอง

            จากประสบการณ์ของทีมออกแบบที่เคยได้เรียนรู้เกี่ยวกับวัสดุ recycle ทำให้ทราบว่ามีพลาสติคที่สามารถนำกลับมาใช้ใหม่ได้ดี จึงนำมาประชุมกันในทีมออกแบบซึ่งก็ตรงกับที่ช่วงนั้นมีการจัดงานสถาปนิกพอดี “เมื่อได้ไปเยี่ยมชมงานงานสถาปนิก จึงได้มีโอกาศพูดคุยกับ PTT Global Chemical ซึ่งมีการวิจัยและผลิตเกี่ยวกับวัสดุเหล่านี้ ทำให้เกิดการแลกเปลี่ยนพูดคุยกัน ในส่วนนี้เองที่ทีมออกแบบเริ่มเรียนรู้ข้อมูลต่างๆเพิ่มขึ้นจากเดิม ไม่ว่าจะลักษณะของข้อต่อหรือโครงสร้างที่ควรจะเป็น รูปทรงที่สามารถเป็นไปได้ในการผลิตจริง การผสมสารเสริมคุณสมบัติต่างๆเพื่อกันน้ำ กันลม กันเชื้อรา ทำยังไงให้น้ำไม่เข้า เป็นการเรียนรู้คุณสมบัติของวัสดุ จนไปถึงเรื่องการผลิต ความทนไฟ คิดแม้กระทั่งว่าจะเป็นก้อนตัน หรือ ก้อนกลวง และอีกหลายปัจจัยหากจะต้องนำไปใช้ในอาคารจริงๆ เหมือนเป็นการลงดีเทลเพื่อให้มีความเป็นไปได้มากขึ้น ได้มีผู้เชี่ยวชาญเข้ามาช่วยคิดและตอบคำถามต่างๆหรือปัญหาที่อาจเกิดในอนาคต ซึ่งสิ่งเหล่านี้ก็เป็นสิ่งที่เรียกว่า knowhow ก็ว่าได้ ด้วยความที่วัสดุนี้ยังไม่มีใครนำมาใช้กับอาคารในประเทศไทย ซึ่งบางอย่างผู้ผลิตก็ตอบไม่ได้ในทันที แต่พอได้ทำงานร่วมกัน ก็ทำให้คำถามมันชัดขึ้น คำตอบก็จะค่อยๆตามมา และความเป็นไปได้ก็ค่อยๆเข้าใกล้ความจริงขึ้นทุกวัน”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s